Niet alleen de opwarming van de aarde, maar vooral ook de verminderde luchtvervuiling zouden zorgen voor warmer winterweer in Europa de afgelopen decennia. De opmerkelijke conclusie komt van onderzoekers van het California Institute of Technology en Nasa. Ze zagen warmere winters dan op grond van klimaatmodellen zouden moeten voorkomen en probeerden dat te verklaren.

Hun analyse is dat in vroeger tijden de Europese industrie op grote schaal verontreiniging in de lucht pompte. Dat werkte in de winter als een deken, waardoor warmte van de zon het aardoppervlak niet bereikte. Maar sinds de jaren zeventig zijn verkeer en industrie zoveel schoner geworden, dat minder van deze deeltjes in de lucht komen.

Dat zorgt niet alleen voor minder afkoeling – het aantal koudedagen is sinds de jaren vijftig met tweederde afgenomen – maar ook voor veranderende windrichtingen op grote hoogtes. Daardoor komt er minder koude Poollucht naar Europa. Het gevolg is winters als deze: mild, warm en nat. De opwarming van de aarde versterkt dat effect alleen maar.

Volgens de onderzoekers, die schrijven in het vakblad Nature Climate Change, begrijpen we nog lang niet genoeg van de rol die deeltjes in de lucht spelen bij veranderingen van het klimaat. Ze zijn vooral benieuwd wat steeds strengere wetgeving wat betreft vervuiling in Azië met het klimaat daar gaan doen. Gaat dat continent een vergelijkbaar effect laten zien als Europa?

De meest heftige uitstoot van deeltjes, komt overigens niet van de mens, maar van vulkanen. Die kunnen zelfs zorgen voor een jaar zonder zomer.